Blog

Over de Bosrevue

Wilt u op de hoogte blijven van de bosactualiteit in Vlaanderen? Sinds 2002 vertaalt de Bosrevue wetenschappelijk bosonderzoek naar praktische beheertoepassingen op het terrein. Tot en met editie 58 verscheen de Bosrevue op papier. Het hele archief staat nu online. 

Sinds 2017 is de Bosrevue een gratis e-zine, onder de vorm van een maandelijkse nieuwsbrief met telkens twee artikels. Inschrijven is gratis. Nieuwe artikels verschijnen ook hieronder op onze blog. 

Bosrevue is een initiatief van BOS+. Voor meer informatie kan je terecht bij het BOS+ secretariaat via info@bosplus.be of 09/264.90.55. 

"Bosrevue is er voor bosliefhebbers van velerlei slag. Leerrijk maar niet belerend. Iets om naar uit te kijken voor een leergierig mens (als ik). "  -  Dirk Criel, een lezer van het eerste uur.

  1. Bosactua | Houtkap is geen synoniem voor ontbossing

    03-01-2020 13:21 door Bert De Somviele

    FOTO.jpg

    Het voorbije jaar is er veel te doen geweest rond het bos en de bomen in Vlaanderen. Zo was er de eis van BOS+ voor 6 miljoen extra bomen in de nasleep van de hittegolven van afgelopen zomer. Om een tegengewicht te bieden aan de steeds acuter wordende problematiek van de hitte-eilanden, eiste BOS+ van de Vlaamse regering om werk te maken van 6 miljoen bijkomende bomen in stads- en dorpskernen. Na de recordtemperaturen van de maand juli groeide het besef dat we ons echt zullen moeten aanpassen aan het veranderende klimaat.

    Daarnaast bereiken ons vanuit Vlaamse regering hoopgevende signalen rond de thema’s bos en natuur. Het Vlaamse Regeerakkoord ademt veel meer ambitie uit dan haar voorgangers, BOS+ vindt er veel van haar prioritaire aandachtspunten expliciet vermeld. Niet alleen wordt de meer dan 20 jaar oude belofte van 10.000 ha bosuitbreiding van onder het stof gehaald, ook andere pijnpunten in het recente bosbeleid, zoals de gebrekkige werking van het boscompensatiemechanisme en de absolute nood aan het behoud van onze meest waardevolle bossen, komen aan bod. In de provincie Vlaams-Brabant wil men bovendien 1 miljoen bijkomende bomen planten om het groene karakter van de Vlaamse rand te versterken.

    Lees meer over "Bosactua | Houtkap is geen synoniem voor ontbossing"

    Labels:

  2. Een blik op de kenmerken van bos in Vlaanderen – eerste resultaten van twee opeenvolgende Vlaamse bosinventarisaties

    03-01-2020 10:52 door Leen Govaere

    FOTO1.jpg

    Sinds 1997 volgt het Agentschap voor Natuur en Bos de toestand van het bos op met behulp van de Vlaamse bosinventaris. Die bestaat uit een permanent meetnet van 27.163 steekproefpunten, ontstaan door een fictief raster van 1 op 0,5 kilometer over Vlaanderen te leggen. Elk snijpunt waar bos aanwezig is op luchtfoto wordt opgemeten, waarbij zowel de houtachtige als de kruidachtige vegetatie in beeld wordt gebracht. 

    Het volledige meetnet werd een eerste keer opgemeten in de periode 1997-1999, wat in 2000 resulteerde in het rapport Waterinckx et al., 2000.

    In 2009 startte de tweede bosinventaris. Deze keer werd een meetcyclus van tien jaar gehanteerd. Dat wil zeggen dat gedurende een periode van tien jaar, jaarlijks 10% van de meetpunten werd opgemeten. Deze nieuwe aanpak betekent natuurlijk ook dat het tien jaar wachten was op de volledige resultaten van de tweede bosinventaris. 

    Vanaf nu zal er meer continu gerapporteerd worden, vermits al in mei 2019 gestart werd met de derde bosinventaris. Er is dus geen tussenperiode van tien jaar geweest vooraleer de nieuwe, derde, meetcampagne op te zetten. Net als bij de tweede bosinventarisatie worden ook nu jaar na jaar 10% van de meetpunten opgemeten. 

    In maart 2019 werden de laatste proefvlakken van de tweede bosinventaris op terrein afgewerkt. Van de 27.163 punten bleek iets meer dan 10% in bos gelegen. Omdat er nu twee meetcycli volledig zijn afgewerkt, is er voor de eerste keer een goede inschatting mogelijk van de veranderingen in de toestand van het bos in Vlaanderen over de voorbije decennia. In dit artikel verkennen we de grote lijnen die zich aftekenen na de eerste analyses, met focus op de ecologische en economische bosfunctie.

    Lees meer over "Een blik op de kenmerken van bos in Vlaanderen – eerste resultaten van twee opeenvolgende Vlaamse bosinventarisaties"

    Labels:

  3. De Revue gepasseerd | Twaalf boslessen

    09-12-2019 13:40 door Sander Van Daele

    Twaalf-Boslessenb.jpg

    Van geen bomen meer kappen tot geen bomen meer planten. De laatste weken sloegen de kranten en andere media ons met allerlei opinies om de oren. Een mens zou het spreekwoordelijke bos door de bomen niet meer zien.

    We besteden in deze rubriek dan ook graag eens aandacht aan het al in 2016 verschenen “Twaalf boslessen – voor inzicht in bosbeheer”. Waarschijnlijk deinzen sommigen al achteruit door de titel maar auteur Simon Klingen loopt al meer dan veertig jaar rond in de bossen van de Lage Landen en mag met recht en rede een autoriteit genoemd worden wat bosbeheer betreft. Hij stond mee aan de wieg van het geïntegreerd bosbeheer. Veel van de nu toegepaste beheerrecepten voor bossen kennen hun oorsprong in dat concept.

    Lees meer over "De Revue gepasseerd | Twaalf boslessen"

    Labels:

  4. Kleine bossen functioneren beter wanneer ze gemengd zijn

    06-12-2019 13:43 door Lionel Hertzog, Daan Dekeukeleire, Dries Bonte, An Martel, Kris Verheyen, Luc Lens, Lander Baeten

    Vilda_117342_Herfstig_bos_Yves_Adams_5000_px_45451.jpg

    Steeds meer plant- en diersoorten gaan achteruit en verdwijnen uit ons landschap. De gevolgen hiervan voor het functioneren van ecosystemen – zoals weerspiegeld in biomassaproductie, bestuiving of koolstofopslag – zijn een ‘hot topic’ in het ecologisch onderzoek. De voorbije dertig jaar voerden ecologen diverse experimenten uit om het verband tussen het aantal soorten (of biodiversiteit) in ecosystemen en het functioneren ervan te onderzoeken. Onderzoek focuste op verschillende systemen zoals graslanden en jonge bosaanplanten. Op basis van dit experimenteel onderzoek is er nu een duidelijke consensus: soortenrijkere systemen functioneren gemiddeld beter. Voor bossen werd bijvoorbeeld aangetoond dat gemengde bossen meer hout produceren dan monoculturen en ook dat gemengde bossen een hogere veerkracht vertonen na droogte of bij uitbraak van ziekten en plagen (Liang et al 2016). Naast het aantal boomsoorten in een bos, is het ook van belang wélke soorten samen voorkomen. De specifieke soortensamenstelling heeft een belangrijke invloed op een waaier aan ecosysteemfuncties, waarbij sommige soortcombinaties duidelijk beter presteren dan andere, ongeacht hun soortenrijkdom (Baeten et al. 2019).

    Lees meer over "Kleine bossen functioneren beter wanneer ze gemengd zijn"

    Labels:

  5. Inverde | Praktische plastic bijlstelen

    05-11-2019 14:06 door Robbie Goris

    DSCN6142.JPG

    Het is al meermaals aan bod gekomen in deze rubriek: houten bijlstelen zijn geweldig en kunststof stelen zijn in het beste geval goed zichtbaar tussen de bladeren en de takken. Meestal is een kunststof werktuigsteel gewoon een lompe knuppel met een stuk metaal aan het uiteinde dat je gegarandeerd blaren geeft. En trillingen bij de vleet. Waarna uiteindelijk de supersterke glasvezelversterkte steel toch breekt, je hem amper uit het metaal geboord krijgt en je op het containerpark nog moet betalen om er vanaf te geraken.

    Lees meer over "Inverde | Praktische plastic bijlstelen"

    Labels:

  6. Bosstedenbouw in Vlaanderen. Een kort manifest voor meer bos in de Vlaamse verstedelijking.

    05-11-2019 11:16 door Wim Wambecq

    Figuur 9 best-worst.jpg

    De relatie tussen de stedelijke structuur – dan spreken we over de wijdverspreide verstedelijking van Vlaanderen die vaak de “nevelstad” wordt genoemd – en bos wordt meestal geportretteerd als lineair: bos wordt ingenomen en verdwijnt door verstedelijking allerhande: nieuwe verkavelingen, industrieën, infrastructuur… Bos weerstaat de verstedelijkingsdruk amper. De betonstop tegen 2050 komt voor het bos mogelijks te laat.

    Lees meer over "Bosstedenbouw in Vlaanderen. Een kort manifest voor meer bos in de Vlaamse verstedelijking."

    Labels:

  7. De Revue gepasseerd | Beslisboom Amerikaanse vogelkers

    07-10-2019 15:29 door Sander Van Daele

    a.png

    Na decennia van bestrijding is de Amerikaanse vogelkers allerminst verdwenen uit het West- en Centraal-Europese landschap. Onder meer die vaststelling heeft terreinbeheerders ertoe aangezet om het beheer van deze exoot te gaan diversifiëren. Waar dat beheer tot enkele jaren geleden gelijkstond aan het proberen uitroeien ervan, hebben enkele onderzoekers en beheerders nu een aantal beheerstrategieën ontwikkeld om om te gaan met deze soort.

    Lees meer over "De Revue gepasseerd | Beslisboom Amerikaanse vogelkers"

    Labels:

  8. Schendingen van de boswetgeving: praktijkgegevens aangaande de feiten en hun sanctionering

    03-10-2019 16:12 door Carole Billiet

    fig.jpg

    In 2009 trad Titel XVI van het decreet van 3 juni 1995 ‘houdende algemene bepalingen inzake milieubeleid’ (DABM) in werking. Deze regelgeving schoeide de handhaving van het Vlaamse milieurecht op een nieuwe leest. Er werd in één uniform sanctioneringsinstrumentarium voorzien, met een opvallende uitbreiding en versterking van de mogelijkheden tot bestuurlijk handhavend optreden, onder meer door de invoering van een bestuurlijk beboetingsstelsel met veralgemeende toepassing. Er werd tevens ingezet op remediërende sanctionering: de remediërende sancties waarover strafrechter en bestuur beschikken, werden aanzienlijk verbeterd. Ook in het Waalse Gewest gebeurde in 2009 een grondige hervorming van het milieuhandhavingsrecht, met vergelijkbare krachtlijnen.

    Van januari 2017 tot maart 2018 heb ik onderzoek geleid naar de praktijkwerking van beide nieuwe handhavingsregelingen voor biodiversiteitsmisdrijven: schendingen van de jachtwetgeving, de wetgeving inzake riviervisserij, de boswetgeving en de wetgeving inzake natuurbehoud. Hierover bestond weinig kennis, onder meer omdat vonnissen, arresten en bestuurlijke sanctiebesluiten zelden tot niet worden gepubliceerd. De juridische analyse werd aangevuld met een insteek uit de criminologie, de ecologie en de milieueconomie. Honderden onuitgegeven sanctioneringsbesluiten van rechtbanken en milieubesturen uit beide gewesten werden ingezameld en geanalyseerd.

    Wat leerden we uit dit alles over de schendingen van de boswetgeving, hun plegers en de sanctioneringspraktijk in het penale en het bestuurlijke handhavingsspoor?

    Lees meer over "Schendingen van de boswetgeving: praktijkgegevens aangaande de feiten en hun sanctionering"

    Labels:

  9. Inverde | De Meervoudige Stukteller

    26-08-2019 16:19 door Robbie Goris

    Meervoudige stukteller.JPG

    In jong bos moet er regelmatig geteld worden om het werkvolume goed te kunnen inschatten: aantal toekomstbomen te snoeien, aantal concurrenten te vellen of te ringen, slaagpercentage van een aanplanting, noem maar op. Een handtellertje brengt je dan al een aardig stuk op weg, maar als je meer dan één telling tegelijk wil bijhouden, heb je een meervoudige stukteller nodig.

    Lees meer over "Inverde | De Meervoudige Stukteller"

    Labels:

  10. Van Eikel tot Eik

    26-08-2019 14:24 door Sander Van Daele

    oogstendekinderen.jpg

    Voor deze zomereditie van de Bosrevue klopten we aan bij Forêt.Nature. Dit Bosrevue-artikel is een vertaling van “« Du gland au chêne », une réintroduction par semis avec le concours des élèves des écoles maternelles”, verschenen in Forêt.Nature 148 [1].

    Lees meer over "Van Eikel tot Eik"

    Labels:

Bekijk alle Bosrevue-artikelen

Info en colofon

Reviewers

Danny Maddelein, Johnny Cornelis, Jeroen Staelens, An Deschrijver, Margot Vanhellemont, Kris Vandekerkhove, Kris Verheyen, Cecile Vanderschaeve, Pieter Vercammen, Bert De Somviele, Pieter Verdonckt, Katrijn Gijsel, Wim Buysse, Debbie Eraly & Marieke Smets Janvos

Correspondentieadres redactie

Bosrevue, Geraardsbergsesteenweg 267, 9090 Gontrode (Melle)
Tel. 09 264 90 55, sander.vandaele@bosplus.be

Eindredactie

Sander Van Daele

ISSN 2565-6953