Blog

Over de Bosrevue

Wilt u op de hoogte blijven van de bosactualiteit in Vlaanderen? Sinds 2002 vertaalt de Bosrevue wetenschappelijk bosonderzoek naar praktische beheertoepassingen op het terrein. Tot en met editie 58 verscheen de Bosrevue op papier. Het hele archief staat nu online. 

Sinds 2017 is de Bosrevue een gratis e-zine, onder de vorm van een maandelijkse nieuwsbrief met telkens twee artikels. Inschrijven is gratis. Nieuwe artikels verschijnen ook hieronder op onze blog. 

Bosrevue is een initiatief van BOS+. Voor meer informatie kan je terecht bij het BOS+ secretariaat via info@bosplus.be of 09/264.90.55. 

"Bosrevue is er voor bosliefhebbers van velerlei slag. Leerrijk maar niet belerend. Iets om naar uit te kijken voor een leergierig mens (als ik). "  -  Dirk Criel, een lezer van het eerste uur.

  1. De Revue gepasseerd | Wat bomen ons vertellen. Een geschiedenis van de wereld in jaarringen

    16-06-2020 13:58 door Sander Van Daele

    watbomenonsvertellen.jpg

    In dit meeslepende boek neemt topwetenschapper Valerie Trouet je mee op een reis rond de aarde, van haar lab in Arizona tot afgelegen dorpen in Afrika en radioactieve bossen in Rusland.

    Lees meer over "De Revue gepasseerd | Wat bomen ons vertellen. Een geschiedenis van de wereld in jaarringen"

    Labels:

  2. De Revue gepasseerd | Op zoek naar het paradijs. Flora op het Lam Gods

    16-06-2020 13:51 door Bert Peeters

    lamgods.jpg

    De natuurgetrouwheid van het wereldberoemde lam gods is verbluffend, en dat gaat ook over de natuur die op het schilderij is afgebeeld. De huidige restauratie van het topstuk heeft dat nog eens extra in de verf gezet. 76 plantensoorten kunnen herkend worden, van algemene inheemse soorten tot enkele exotische soorten die Van Eyck tegenkwam op zijn reizen.

    Lees meer over "De Revue gepasseerd | Op zoek naar het paradijs. Flora op het Lam Gods"

    Labels:

  3. Inverde | De Zaaistok

    15-06-2020 16:08 door Robbie Goris

    Snavel van zaaistok openen.JPG

    Nu de laatste fijnsparren stilaan het loodje leggen en ook andere boomsoorten in problemen komen door aanhoudende voorjaarsdroogte, is het hoog tijd om over verjongingstechnieken na te denken. Weerbaar bos, strooiselverbeterende boomsoorten en kwaliteitshout rollen over vele tongen, maar eerst moet dat jong grut wel aan water geraken in de bodem. Een gezaaide boom schijnt daarvoor een betere wortelontwikkeling te garanderen dan een geplante. Kunnen we daar zelf en snel mee aan de slag?

    Lees meer over "Inverde | De Zaaistok"

    Labels:

  4. ‘Coldspots’ in bossen: belangrijke ‘hotspots’ voor bosgebonden soorten

    12-06-2020 16:01 door Kris Vandekerkhove

    fig3a-Russula_fragilis_Vaanders.JPG

    Bij het beheer van onze bossen is er de laatste jaren veel aandacht voor open plekken en ‘meer licht in het bos’. Licht in het bos zorgt immers voor meer variatie en biedt kansen aan warmte- en lichtminnende soorten, dus een grotere biodiversiteit. Er zijn echter ook heel wat bossoorten die juist heel sterk gebonden zijn aan het bosmicroklimaat. Voor hen betekent meer open ruimte in het bos een extra versnippering in het al sterk gefragmenteerde boslandschap. Door klimaatverandering wordt deze problematiek nog versterkt. Vandaar een pleidooi om –zeker in oude bossen- voldoende grote zones te voorzien waar het bosmicroklimaat en de soorten die eraan gebonden zijn, zich ten volle kunnen ontwikkelen. Een pleidooi voor ‘coldspots’ dus.

    Lees meer over "‘Coldspots’ in bossen: belangrijke ‘hotspots’ voor bosgebonden soorten"

    Labels:

  5. Bosactua | Coronalessen deel X: laat de stad niet stikken

    15-04-2020 11:09 door Laure De Vroey

    fig.png

    In moeilijke tijden is het belangrijk om uit de teleurstellingen van vandaag de lessen te trekken voor morgen. Hier is er één voor onze stadsplanning en -beleid: laat deze crisis niet het failliet van de stad inzetten, maar een hoogstnodige omslag naar meer en kwalitatieve groene ruimte voor haar bewoners.

    Lees meer over "Bosactua | Coronalessen deel X: laat de stad niet stikken"

    Labels:

  6. Bomen kappen, biodiversiteit en klimaatverandering

    14-04-2020 17:17 door Paul Stryckers

    2020Bl13 pano.jpg

    De laatste tijd krijgen bos- en natuurbeheerders zoals het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB, roepnaam ‘Natuur en Bos’) en Natuurpunt steeds vaker te maken met kritische reacties vanuit het publiek naar aanleiding van het kappen van bomen en bossen. Dit fenomeen is op zich niet nieuw [1] maar krijgt nu versterking vanuit een algemene -terechte- klimaatbezorgdheid [2]. Natuurbehoudsorganisaties hebben als kerndoelstelling het vrijwaren van de biodiversiteit, wat als een van de grote uitdagingen voor onze planeet beschouwd wordt. Daarnaast wordt van deze organisaties, net zoals van de ganse samenleving, ook verwacht dat ze zich inzetten voor die andere grote uitdaging die op ons afkomt: de klimaatverandering. In dit verband wordt er naar bos en natuurgebieden gekeken als ‘natuurgebaseerde oplossingen’, m.a.w. systemen die koolstof opslaan en vasthouden (mitigatie) en buffers kunnen vormen voor de gevolgen van klimaatverandering, zoals overstromingsgebieden (adaptatie). Hoe verhouden beide uitdagingen zich in de concrete natuurbehoudspraktijk? Is samengaan mogelijk of moet hier een keuze gemaakt worden voor de ene, ten koste van de andere? Onderstaand artikel probeert een voorzichtige aanzet te leveren voor een denkkader, dat misschien kan leiden tot concrete beleidsadviezen en ook een hulpmiddel kan bieden in de communicatie naar een breed publiek. Aangezien dit artikel ingaat op de vraag naar de relatie tussen kappen van bomen voor biodiversiteit en het behoud van bomen als mitigerende maatregel tegen klimaatverandering, wordt ontbossing voor andere doeleinden hier niet besproken.

    Lees meer over "Bomen kappen, biodiversiteit en klimaatverandering"

    Labels:

  7. De Revue gepasseerd | Biodivers Boeren

    16-03-2020 08:46 door Sander Van Daele

    coverbiodiversboeren.jpg

    Biodiversiteit is een goede verzekering voor de toekomst, ook op de boerderij. De transitie naar een landbouwmodel dat dat in rekening brengt en daar ook voor beloond wordt is gestart maar staat nog in de kinderschoenen. Dit boek kan zowel aan boeren maar ook aan de beleidsmakers en consumenten nuttige handvatten bieden om de omschakeling sneller te maken.

    Lees meer over "De Revue gepasseerd | Biodivers Boeren"

    Labels:

  8. Wereldwijde herbebossing als oplossing voor de klimaatverandering: Fantasie of werkelijkheid?

    04-03-2020 14:23 door Mike Perring

    fig0.jpg

    In juli 2019 werd het artikel "The global tree restoration potential" gepubliceerd in Science [1]. Deze publicatie van Jean-François Bastin et al. (Crowther-laboratorium van de ETH Zürich) kende veel weerklank in de internationale pers. Naast een goedgekozen timing was de spectaculaire uitspraak “… global tree restoration [is] our most effective climate change solution to date” waarschijnlijk de reden hiervoor. Na de publicatie verscheen er op deze uitspraak en de rest van het artikel echter veel kritiek, onder andere in het tijdschrift Science [2] zelf. De auteurs reageerden met de stelling dat hun schattingen eigenlijk zelfs conservatief zijn [3]. De controversiële uitspraak werd weliswaar wel gewijzigd in “...global tree restoration [is] one of the most effective carbon drawdown solutions to date".

    In dit artikel vat een co-auteur van een van de reacties [2] het oorspronkelijke document samen, schetst hij de argumenten die in de commentaren naar voren worden gebracht en gaat hij in op de reactie van de auteurs van de oorspronkelijke studie op deze kritiek. Hij besluit met een reflectie over wat de discussies betekenen voor beleidsmakers en landschapsbeheerders in België en daarbuiten want er zal meer actie nodig zijn als we de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen willen halen.

    Lees meer over "Wereldwijde herbebossing als oplossing voor de klimaatverandering: Fantasie of werkelijkheid?"

    Labels:

  9. Bosactua | Houtkap is geen synoniem voor ontbossing

    03-01-2020 13:21 door Bert De Somviele

    FOTO.jpg

    Het voorbije jaar is er veel te doen geweest rond het bos en de bomen in Vlaanderen. Zo was er de eis van BOS+ voor 6 miljoen extra bomen in de nasleep van de hittegolven van afgelopen zomer. Om een tegengewicht te bieden aan de steeds acuter wordende problematiek van de hitte-eilanden, eiste BOS+ van de Vlaamse regering om werk te maken van 6 miljoen bijkomende bomen in stads- en dorpskernen. Na de recordtemperaturen van de maand juli groeide het besef dat we ons echt zullen moeten aanpassen aan het veranderende klimaat.

    Daarnaast bereiken ons vanuit Vlaamse regering hoopgevende signalen rond de thema’s bos en natuur. Het Vlaamse Regeerakkoord ademt veel meer ambitie uit dan haar voorgangers, BOS+ vindt er veel van haar prioritaire aandachtspunten expliciet vermeld. Niet alleen wordt de meer dan 20 jaar oude belofte van 10.000 ha bosuitbreiding van onder het stof gehaald, ook andere pijnpunten in het recente bosbeleid, zoals de gebrekkige werking van het boscompensatiemechanisme en de absolute nood aan het behoud van onze meest waardevolle bossen, komen aan bod. In de provincie Vlaams-Brabant wil men bovendien 1 miljoen bijkomende bomen planten om het groene karakter van de Vlaamse rand te versterken.

    Lees meer over "Bosactua | Houtkap is geen synoniem voor ontbossing"

    Labels:

  10. Een blik op de kenmerken van bos in Vlaanderen – eerste resultaten van twee opeenvolgende Vlaamse bosinventarisaties

    03-01-2020 10:52 door Leen Govaere

    FOTO1.jpg

    Sinds 1997 volgt het Agentschap voor Natuur en Bos de toestand van het bos op met behulp van de Vlaamse bosinventaris. Die bestaat uit een permanent meetnet van 27.163 steekproefpunten, ontstaan door een fictief raster van 1 op 0,5 kilometer over Vlaanderen te leggen. Elk snijpunt waar bos aanwezig is op luchtfoto wordt opgemeten, waarbij zowel de houtachtige als de kruidachtige vegetatie in beeld wordt gebracht. 

    Het volledige meetnet werd een eerste keer opgemeten in de periode 1997-1999, wat in 2000 resulteerde in het rapport Waterinckx et al., 2000.

    In 2009 startte de tweede bosinventaris. Deze keer werd een meetcyclus van tien jaar gehanteerd. Dat wil zeggen dat gedurende een periode van tien jaar, jaarlijks 10% van de meetpunten werd opgemeten. Deze nieuwe aanpak betekent natuurlijk ook dat het tien jaar wachten was op de volledige resultaten van de tweede bosinventaris. 

    Vanaf nu zal er meer continu gerapporteerd worden, vermits al in mei 2019 gestart werd met de derde bosinventaris. Er is dus geen tussenperiode van tien jaar geweest vooraleer de nieuwe, derde, meetcampagne op te zetten. Net als bij de tweede bosinventarisatie worden ook nu jaar na jaar 10% van de meetpunten opgemeten. 

    In maart 2019 werden de laatste proefvlakken van de tweede bosinventaris op terrein afgewerkt. Van de 27.163 punten bleek iets meer dan 10% in bos gelegen. Omdat er nu twee meetcycli volledig zijn afgewerkt, is er voor de eerste keer een goede inschatting mogelijk van de veranderingen in de toestand van het bos in Vlaanderen over de voorbije decennia. In dit artikel verkennen we de grote lijnen die zich aftekenen na de eerste analyses, met focus op de ecologische en economische bosfunctie.

    Lees meer over "Een blik op de kenmerken van bos in Vlaanderen – eerste resultaten van twee opeenvolgende Vlaamse bosinventarisaties"

    Labels:

Bekijk alle Bosrevue-artikelen

Info en colofon

Reviewers

Danny Maddelein, Johnny Cornelis, Jeroen Staelens, An Deschrijver, Margot Vanhellemont, Kris Vandekerkhove, Kris Verheyen, Cecile Vanderschaeve, Pieter Vercammen, Bert De Somviele, Pieter Verdonckt, Katrijn Gijsel, Wim Buysse, Debbie Eraly & Marieke Smets Janvos

Correspondentieadres redactie

Bosrevue, Geraardsbergsesteenweg 267, 9090 Gontrode (Melle)
Tel. 09 264 90 55, sander.vandaele@bosplus.be

Eindredactie

Sander Van Daele

ISSN 2565-6953