Berichten over bosbeheer

  1. De donkere kant van het bos: kansen voor rijkstrooisel

    14-10-2021 10:00 door Ellen Desie, Karen Vancampenhout, Bart Muys

    coverfoto.jpg

    Na het afronden van mijn masterthesis, vijf jaar geleden, schreef ik voor de Bosrevue het artikel “De donkere kant van het bos: hoe beïnvloedt omvorming naar fijnspar de vastlegging van bodemkoolstof in het bos van de Gaume?” Het voelt erg symbolisch om ook na het afronden van mijn doctoraat deze fascinerende kant van het bos verder te belichten. Sinds 2016 is er veel veranderd in het veld: de klimaatverandering heeft zich laten voelen in onze bossen (de fijnsparren uit mijn thesis zijn gekapt…), beheerders zitten vaker met hun handen in de grond en rijkstrooisel is ondertussen een begrip ook gekend buiten Zuid-Nederland. In mijn doctoraatsonderzoek bestudeerde ik de potentie van “rijk” strooisel als beheermaatregel tegen bodemverzuring om zo het functioneren van het ondergrondse ecosysteem beter te begrijpen.

    Lees meer over "De donkere kant van het bos: kansen voor rijkstrooisel"

    Labels:

  2. Rijkstrooiselsoorten op arme groeiplaatsen: limits to growth?

    12-10-2021 15:44 door Kris Verheyen, Rilke Terryn, Wim De Schuyter, Jan Seynaeve

    cover foto (Jan Seynaeve).jpg

    Bossen op arme groeiplaatsen worden in Vlaanderen en omliggende regio’s gedomineerd door gelijkjarige, homogene naaldhoutaanplantingen. Het leeuwendeel van deze bossen werd in de loop van de 19e en 20e eeuw aangelegd op ‘woeste gronden’, om te voorzien in o.a. stuthout voor de opkomende mijnbouw. De laatste decennia heeft de veranderde maatschappelijke en omgevingscontext geleid tot een koerswijziging in het beleid en beheer van deze naaldhoutaanplantingen. De uitdagingen waarmee beheerders vandaag geconfronteerd worden - zoals het verlies van biodiversiteit, de steeds sterker doorzettende klimaatverandering, de toenemende behoefte aan aantrekkelijke groene recreatieruimtes en de blijvende/stijgende vraag naar de duurzame grondstof hout - dwingen hen om op een andere manier over bossen en bosbeheer na te denken. De omvorming van de homogene naaldhoutaanplantingen naar meer boomsoortenrijk, structuurrijk én weerbaar bos is al enkele decennia aan de gang; deels door actief ingrijpen van beheerders, maar ook passief door spontane dynamieken in deze bossen. De Vlaamse bosinventaris toont dat het aandeel homogene naaldhoutbestanden in het Vlaamse bos tussen 1997-1999 en 2009-2019 gedaald is van 37% naar 27%, terwijl het aandeel naaldhout met bijmenging van loofhout in deze periode gestegen is van 7 naar 11%. Daarnaast is in dezelfde tijdsperiode het aandeel bestanden met grove den als hoofdboomsoort gedaald van 33% naar 25%.

    Lees meer over "Rijkstrooiselsoorten op arme groeiplaatsen: limits to growth?"

    Labels:

  3. Es nog steeds bedreigd door Aziatische schimmel

    28-06-2021 12:27 door Geert Sioen, Pieter Verschelde, Arthur De Haeck, Peter Roskams, Marijke Steenackers, Bart De Cuyper

    foto2.jpg

    Het gaat niet goed met de gezondheidstoestand van de es (Fraxinus excelsior L.). Een tiental jaren geleden bemerkten bosbeheerders op verschillende plaatsen in Vlaanderen sterfte van jonge essenaanplantingen. In Bosrevue 39 verscheen een artikel met een beschrijving van de essenziekte (Roskams & De Haeck, 2012). De schimmel kreeg toen de naam Hymenoscyphus pseudoalbidus maar was beter bekend onder de naam van de ongeslachtelijke vorm Chalara fraxinea. De herkomst van de ziekteverwekkende schimmel was nog onduidelijk. De gevolgen van de ziekte waren wel opvallend, zeker voor jonge boompjes.

    Lees meer over "Es nog steeds bedreigd door Aziatische schimmel"

    Labels:

  4. Aankondiging | heropening oproep voor het 15e Wereld Bosbouw Congres in Zuid-Korea (artikel in het Engels)

    28-06-2021 09:00 door Bert Peeters

    WFC_website.png

    The host country of the XV World Forestry Congress (WFC) has announced new dates for the Congress, which will be held from 2 to 6 May 2022 in Seoul, Republic of Korea. The WFC is the largest gathering of forestry stakeholders which takes places about every 6 years, and offers an opportunity to a broad range of stakeholders to build a vision for forests for the future, share information and experience on scientific, technical and policy matters, exchange ideas and seek common solutions. 

    Lees meer over "Aankondiging | heropening oproep voor het 15e Wereld Bosbouw Congres in Zuid-Korea (artikel in het Engels)"

    Labels:

  5. Vademecum Populier van Hier

    09-04-2021 16:00 door Dries Van der Heyden, Linda Meiresonne

    voorpagina_populier_van_hier.PNG

    Met Populier van Hier (een project met steun van ELFPO) hebben BOS+, de Bosgroep Vlaamse Ardennen en het Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen via diverse acties geijverd om populieren te herwaarderen in de Vlaamse Ardennen en bij uitbreiding heel Vlaanderen. Dit technisch vademecum is een leidraad van de vele troeven van de populier en wil de gemotiveerde bosbeheerder vanuit een alternatief uitgangspunt begeleiden in verantwoorde keuzes. Dit gebeurt aan de hand van een inspirerende beslissingsboom, tal van illustraties en verhelderende terreinvoorbeelden. Het geheel illustreert de verdiende plaats van populier in het Vlaamse landschap. Bovendien situeert dit vademecum de populier in de rijke geschiedenis van Vlaanderen en toont het hoe de populier kan zorgen voor een interessante toekomst voor de houtverwerkende bedrijven. Tot slot wordt een rist aan toegankelijke, online beschikbare, literatuur over populier beschikbaar gesteld.

    Lees meer over "Vademecum Populier van Hier"

    Labels:

  6. Inverde | Hillshade kaarten

    11-12-2020 10:00 door Robbie Goris

    hillshade kaart bij schalmwerk.JPG

    Een dag zoals vele in het bos. Je stapt uit aan een bosperceel van een hectare of vier, met de bedoeling om ruimingspistes en een dunning te markeren. Het gebruikelijke kaartmateriaal dat je meekreeg is aan de matige kant: een kadasterplan, een topografische kaart met een schaal die niets zegt, een aanplantingsplan uit de jaren stilletjes of zelfs helemaal niets. Op de luchtfoto van Google Maps zie je boomkruinen. Aan de bosrand staan struiken met veel takjes op ooghoogte. Hier en daar groeien de bramen 1,5m hoog en er ligt wat tuinafval. Zeg het maar, in welke richting moeten de ruimingspistes gelegd worden?

    Lees meer over "Inverde | Hillshade kaarten"

    Labels:

  7. Schrijven we de beuk te snel af?

    05-11-2020 17:00 door Kris Vandekerkhove, Luc De Keersmaeker

    FOTO 3 jonge beuken Luc De Keersmaeker.jpg

    Heel wat beuken, vooral in het open landschap en langs bosranden, hebben het lastig met de hitte en de droogte van de voorbije jaren. Door dit opvallende beeld verschijnen regelmatig doemberichten: de beuk zou vooraan in het rijtje staan van soorten die uit onze streken dreigen te verdwijnen door klimaatverandering.

    Bovendien heeft de beuk geen al te goede reputatie op het vlak van biodiversiteit: beuk zou door zijn hoge schaduwdruk en slecht afbreekbaar strooisel de biodiversiteit van onze bossen bedreigen. Sommige beheerders kappen daarom gaten in beukenbossen om andere boomsoorten, zoals wintereiken, in de plaats aan te planten. We plaatsen bij deze aanpak een aantal kanttekeningen op basis van de wetenschappelijke literatuur over beuk en beukenbossen.

    Lees meer over "Schrijven we de beuk te snel af?"

    Labels:

  8. Taxus: een herintroductie met een oude bekende

    09-10-2020 10:49 door Karolien Van Diest

    IMG_2467.JPG

    Weinig mensen weten dat taxus een inheemse soort is. Of beter gezegd: we weten het soms wel, maar omdat we taxus nooit in de natuur of in informatie erover zien, beschouwen we hem niet als een hier van nature voorkomende soort. Taxus lijkt voorbestemd voor een discreet bestaan in glad geschoren hagen. Maar de afgelopen jaren duiken steeds meer zaailingen op in onze bossen en parken. Wie wel eens in het Verenigd Koninkrijk komt, zag misschien daar een monumentaal exemplaar in boomvorm, wellicht op een kerkhof. Deze observaties prikkelden mijn nieuwsgierigheid… als taxus kan uitgroeien tot een imposante boom, waarom zou taxus dan bij ons uit de bossen verdwenen zijn? 

    Lees meer over "Taxus: een herintroductie met een oude bekende"

    Labels:

  9. Inverde | De Zaaistok

    15-06-2020 16:08 door Robbie Goris

    Snavel van zaaistok openen.JPG

    Nu de laatste fijnsparren stilaan het loodje leggen en ook andere boomsoorten in problemen komen door aanhoudende voorjaarsdroogte, is het hoog tijd om over verjongingstechnieken na te denken. Weerbaar bos, strooiselverbeterende boomsoorten en kwaliteitshout rollen over vele tongen, maar eerst moet dat jong grut wel aan water geraken in de bodem. Een gezaaide boom schijnt daarvoor een betere wortelontwikkeling te garanderen dan een geplante. Kunnen we daar zelf en snel mee aan de slag?

    Lees meer over "Inverde | De Zaaistok"

    Labels:

  10. ‘Coldspots’ in bossen: belangrijke ‘hotspots’ voor bosgebonden soorten

    12-06-2020 16:01 door Kris Vandekerkhove

    fig3a-Russula_fragilis_Vaanders.JPG

    Bij het beheer van onze bossen is er de laatste jaren veel aandacht voor open plekken en ‘meer licht in het bos’. Licht in het bos zorgt immers voor meer variatie en biedt kansen aan warmte- en lichtminnende soorten, dus een grotere biodiversiteit. Er zijn echter ook heel wat bossoorten die juist heel sterk gebonden zijn aan het bosmicroklimaat. Voor hen betekent meer open ruimte in het bos een extra versnippering in het al sterk gefragmenteerde boslandschap. Door klimaatverandering wordt deze problematiek nog versterkt. Vandaar een pleidooi om –zeker in oude bossen- voldoende grote zones te voorzien waar het bosmicroklimaat en de soorten die eraan gebonden zijn, zich ten volle kunnen ontwikkelen. Een pleidooi voor ‘coldspots’ dus.

    Lees meer over "‘Coldspots’ in bossen: belangrijke ‘hotspots’ voor bosgebonden soorten"

    Labels: