Berichten over Bosrevue

  1. De donkere kant van het bos: kansen voor rijkstrooisel

    14-10-2021 10:00 door Ellen Desie, Karen Vancampenhout, Bart Muys

    coverfoto.jpg

    Na het afronden van mijn masterthesis, vijf jaar geleden, schreef ik voor de Bosrevue het artikel “De donkere kant van het bos: hoe beïnvloedt omvorming naar fijnspar de vastlegging van bodemkoolstof in het bos van de Gaume?” Het voelt erg symbolisch om ook na het afronden van mijn doctoraat deze fascinerende kant van het bos verder te belichten. Sinds 2016 is er veel veranderd in het veld: de klimaatverandering heeft zich laten voelen in onze bossen (de fijnsparren uit mijn thesis zijn gekapt…), beheerders zitten vaker met hun handen in de grond en rijkstrooisel is ondertussen een begrip ook gekend buiten Zuid-Nederland. In mijn doctoraatsonderzoek bestudeerde ik de potentie van “rijk” strooisel als beheermaatregel tegen bodemverzuring om zo het functioneren van het ondergrondse ecosysteem beter te begrijpen.

    Lees meer over "De donkere kant van het bos: kansen voor rijkstrooisel"

    Labels:

  2. Rijkstrooiselsoorten op arme groeiplaatsen: limits to growth?

    12-10-2021 15:44 door Kris Verheyen, Rilke Terryn, Wim De Schuyter, Jan Seynaeve

    cover foto (Jan Seynaeve).jpg

    Bossen op arme groeiplaatsen worden in Vlaanderen en omliggende regio’s gedomineerd door gelijkjarige, homogene naaldhoutaanplantingen. Het leeuwendeel van deze bossen werd in de loop van de 19e en 20e eeuw aangelegd op ‘woeste gronden’, om te voorzien in o.a. stuthout voor de opkomende mijnbouw. De laatste decennia heeft de veranderde maatschappelijke en omgevingscontext geleid tot een koerswijziging in het beleid en beheer van deze naaldhoutaanplantingen. De uitdagingen waarmee beheerders vandaag geconfronteerd worden - zoals het verlies van biodiversiteit, de steeds sterker doorzettende klimaatverandering, de toenemende behoefte aan aantrekkelijke groene recreatieruimtes en de blijvende/stijgende vraag naar de duurzame grondstof hout - dwingen hen om op een andere manier over bossen en bosbeheer na te denken. De omvorming van de homogene naaldhoutaanplantingen naar meer boomsoortenrijk, structuurrijk én weerbaar bos is al enkele decennia aan de gang; deels door actief ingrijpen van beheerders, maar ook passief door spontane dynamieken in deze bossen. De Vlaamse bosinventaris toont dat het aandeel homogene naaldhoutbestanden in het Vlaamse bos tussen 1997-1999 en 2009-2019 gedaald is van 37% naar 27%, terwijl het aandeel naaldhout met bijmenging van loofhout in deze periode gestegen is van 7 naar 11%. Daarnaast is in dezelfde tijdsperiode het aandeel bestanden met grove den als hoofdboomsoort gedaald van 33% naar 25%.

    Lees meer over "Rijkstrooiselsoorten op arme groeiplaatsen: limits to growth?"

    Labels:

  3. Es nog steeds bedreigd door Aziatische schimmel

    28-06-2021 12:27 door Geert Sioen, Pieter Verschelde, Arthur De Haeck, Peter Roskams, Marijke Steenackers, Bart De Cuyper

    foto2.jpg

    Het gaat niet goed met de gezondheidstoestand van de es (Fraxinus excelsior L.). Een tiental jaren geleden bemerkten bosbeheerders op verschillende plaatsen in Vlaanderen sterfte van jonge essenaanplantingen. In Bosrevue 39 verscheen een artikel met een beschrijving van de essenziekte (Roskams & De Haeck, 2012). De schimmel kreeg toen de naam Hymenoscyphus pseudoalbidus maar was beter bekend onder de naam van de ongeslachtelijke vorm Chalara fraxinea. De herkomst van de ziekteverwekkende schimmel was nog onduidelijk. De gevolgen van de ziekte waren wel opvallend, zeker voor jonge boompjes.

    Lees meer over "Es nog steeds bedreigd door Aziatische schimmel"

    Labels:

  4. Verslag bedrijfsbezoek Tcharbon met Pro Silva Wallonië

    28-06-2021 12:00 door Isaac Lievevrouw, Bert Peeters

    IMG_1014.jpg

    Op 14 september 2020 waren we met twee BOS+ medewerkers aanwezig op een excursie van Pro Silva Wallonië. Dat is intussen al een hele tijd geleden, maar omdat we er een bedrijf bezocht hebben dat uniek is voor de Belgische bosbouwsector, namelijk de enige houtskoolproducent in België, willen we u een verslag van dit bedrijfsbezoek niet onthouden.

    Lees meer over "Verslag bedrijfsbezoek Tcharbon met Pro Silva Wallonië"

    Labels:

  5. De Revue gepasseerd | Geografisch arboretum Tervuren

    14-05-2021 16:00 door Bert Peeters

    omslagfoto_geknipt.PNG

    Het arboretum van Tervuren is, zoals de titel van het boek zegt, een geografisch arboretum. Dat houdt in dat de collectie niet is opgebouwd per boomsoort of volgens taxonomie, maar per geografische regio, en nog fijner, per bostype. Ten tijde van de oprichting van het arboretum was dat een unieke visie. Na een kleine 120 jaar leidt dat tot een uniek, indrukwekkend resultaat, dat terecht nog eens onder de aandacht wordt gebracht in dit boek.

    Lees meer over "De Revue gepasseerd | Geografisch arboretum Tervuren"

    Labels:

  6. De Revue gepasseerd | Zeven vragen over bos en klimaat

    09-04-2021 16:15 door Bert Peeters

    voorpagina-04-220.jpg

    In begrijpelijke, heldere taal formuleert Simon Klingen een antwoord op 7 veelgestelde vragen over bos en klimaat. Dat doet hij niet alleen, hij laat ook experts aan het woord. De vragen gaan van ‘Wat doet bos met CO2’ tot ‘Gebruik van hout is dubbel gunstig voor het klimaat. Hoe zit dat?’. Ook thema’s als biomassastook, ontbossing voor heidevegetaties en bosuitbreiding als middel om klimaatopwarming tegen te gaan komen aan bod. Het zijn complexe vragen die in een andere context al eens verzanden in voor- of tegendiscussies, maar de auteur schrijft met de broodnodige nuance. Randvoorwaarden worden duidelijk gesteld, wanneer er geen eenduidig antwoord is wordt er uitgelegd waarom dat zo is. Bovendien blijft het evenwicht tussen nuance en bondigheid bewaard. Het is een soort frequently asked questions die op het goede moment komt.

    Lees meer over "De Revue gepasseerd | Zeven vragen over bos en klimaat"

    Labels:

  7. Wateropname via de bladeren bij beuk: een overlevingsstrategie tijdens droogte?

    12-02-2021 14:00 door Willem Goossens, Olivier Leroux, Kathy Steppe

    Figuur2.jpg

    Beuk (Fagus sylvatica L.) is de meest abundante en dominante boomsoort in de bossen van Centraal-Europa. De totale oppervlakte aan beuk wordt op 14-15 miljoen hectaren geschat, wat overeenkomt met 7,5% van de totale bosoppervlakte in Europa (exclusief de Russische Federatie). Door zijn belangrijke economische (houtproducten) en ecologische (bijdrage tot een rijke biodiversiteit) waarde is deze boom sterk geliefd bij bosbeheerders en ecofysiologen (dit zijn onderzoekers die de interacties tussen plant en milieu bestuderen). Zo wordt beuk momenteel aangewend in huidige bos-transitiestrategieën waar men monoculturen van naaldbomen wil omzetten naar een gemengd bosbestand. Een voorbeeld hiervan is de Duitse staat Baden-Württemberg waar men sinds het begin van deze eeuw het aandeel beuk van 20% naar 30% probeert op te krikken. Hoewel dergelijke beheersmaatregelen net genomen worden in het licht van het verminderen van de risico’s die monoculturen met zich meebrengen, houden ze geen rekening met de kwetsbaarheid van beuk onder de geprojecteerde klimaatveranderingen. Op basis van klimaatmodellen wordt namelijk verwacht dat langer aanhoudende droogteperiodes in de zomer, als gevolg van verminderde regenbuien tijdens het groeiseizoen, de dominante positie van beuk onder druk zal zetten (Geßler et al., 2007). In tegenstelling tot zijn collega, de zomereik (Quercus robur L.), die veel dieper wortelt, is het dalen van de grondwatertafel tijdens een periode van droogte voor beuk een ware ramp. Of zien we iets over het hoofd? Kunnen bomen naast wateropname via de wortels ook op een andere manier aan water geraken?

    Lees meer over "Wateropname via de bladeren bij beuk: een overlevingsstrategie tijdens droogte?"

    Labels:

  8. Nieuwe cijfers over de groei van bomen in Vlaanderen

    15-12-2020 09:00 door Leen Govaere, Anja Leyman

    coverfoto.jpg

    Sinds 1997 volgt het Agentschap voor Natuur en Bos de toestand van het bos op met behulp van de Vlaamse bosinventaris. Die bestaat uit een meetnet van 27.163 steekproefpunten, ontstaan door een fictief raster van 1 op 0,5 kilometer over Vlaanderen te leggen. Elk snijpunt waar bos aanwezig is op luchtfoto wordt opgemeten (zo’n 2700 -tal punten), waarbij zowel de houtachtige als de kruidachtige vegetatie in beeld wordt gebracht.

    Het volledige meetnet werd een eerste keer opgemeten in de periode 1997-1999, wat in 2000 resulteerde in het rapport Waterinckx et al., 2000. De tweede bosinventaris verliep een beetje anders, sinds 2009 werd elk jaar 10% van de punten opgemeten. De laatste proefvlakken van de tweede bosinventaris (2009-2019) werden afgewerkt in maart 2019.

    Op de website van Natuur en Bos worden de resultaten van de volledige meetperiode 1997-2019 samengebracht. De websitepagina wordt regelmatig aangevuld. Dit artikel beschrijft een recente aanvulling over lopende jaarlijkse aanwas (LJA). Het kan ook gelezen worden als een vervolg op dit Bosrevue-artikel.

    Lees meer over "Nieuwe cijfers over de groei van bomen in Vlaanderen"

    Labels:

  9. Evolutie van de koolstofspons in tropische bossen

    01-12-2020 17:00 door Wannes Hubau, Simon Lewis, Corneille Ewango, Benjamin Toirambe, Hans Beeckman

    CoverSuggestion_2019-06-08259A_Katharine Abernethy_Gabon.jpg

    Intacte tropische bossen staan ​​bekend als een cruciale koolstofspons, die de klimaatverandering op aarde vertraagt ​​door koolstofdioxide (CO2) uit de atmosfeer te verwijderen en op te slaan in biomassa (voornamelijk in boomstammen). De meeste wereldwijd toegepaste klimaatmodellen voorspellen dat deze tropische koolstofspons nog tientallen jaren op topcapaciteit zal blijven werken. Wetenschappers van het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika, Leeds University (UK) en een internationaal consortium van onderzoeksinstellingen ontdekten dat deze voorspelling niet correct is. De koolstofspons in intacte tropische bossen heeft een piek bereikt in de jaren negentig en neemt nu snel af. Deze alarmerende resultaten suggereren dat de koolstofdioxide-uitstoot nog sneller tot nul teruggebracht moet worden dan gepland. Eén van de beste maatregelen hiervoor is herbebossing in tropische regio’s.

    Lees meer over "Evolutie van de koolstofspons in tropische bossen"

    Labels:

  10. Bosactua | 50 jaar BOS+ ~ 50 jaar communicatie

    01-12-2020 17:00 door Isaac Lievevrouw

    Groene_band_Bosrevue_combinatie.png

    Beste Lezer, 

    Dit jaar bestaat BOS+ 50 jaar! We blikken daarom graag eens terug. Weten waar we vandaan komen, is belangrijk om te weten waar we naartoe gaan. BOS+ haalde daarom de archieven van onder het stof.  

    In dit artikel focussen we op onze communicatie doorheen de jaren. Vandaag kent BOS+ twee voorname vormen van communicatie.  

    • Enerzijds wordt er breed gecommuniceerd naar de algemene bosliefhebber via o.a. de nieuwsbrief en sociale media. 

    • Anderzijds wordt er diepgaander gecommuniceerd over bossen en bosbeheer via de Bosrevue.  

    Beide communicatiekanalen kennen een lange en interessante geschiedenis. Verderop in het artikel, in Box 1, gaan we ook kort in op de algemene geschiedenis van BOS+. 

    Lees meer over "Bosactua | 50 jaar BOS+ ~ 50 jaar communicatie"

    Labels: